·                  4- اهداف تحقیق

بدنبال نوشتن قسمت بیان مسئله تحقیق لازم است تا اهداف تحقیق را برشماریم. ابتدا باید به این سوال پاسخ دهیم که هدف چیست؟ به تعبیر دیگر باید مشخص نمائیم که انتظار داریم از این مطالعه به چه نتایجی دست پیدا کنیم. درتعریف هدف گفته اند: " هدف نقطه ای است که محقق قصد رسیدن بدان را دارد تا در آنجا به داوری بپردازد". از سوی دیگر " مقصود و منظور نهایی از تحقیق را نیز هدف دانسته اند."چنانچه اهداف یک تحقیق  بخوبی نوشته شود محقق در می یابد که نیاز به چه نوع اطلاعاتی دارد و از چه راههایی باید به جستجوی آنها بپردازد و این خود راه گشای نحوه انجام تحقیق نیز خواهد بود.

در تقسیم بندی  اهداف تحقیق معمولا" بدین گونه عمل می شود:

اول" هدف کلی" که منظور همان موضوع تحقیق است که قصد مشخص نمودن آنرا داریم و به عبارتی آنچه در پایان مطالعه قصد رسیدن بدان را داریم  " هدف کلی" معمولا در یک جمله قابل فهم صریح و رسا و مختصر بیان می شود که برای خواننده گویا و قابل فهم است.(مثال اول : مثال اول    اهداف کلی

·                   تعیین میزان تغییر موقت آستانه شنوایی با استفاده از دامنه TEOA  در افرادی با شنوایی هنجار.

·                   تعیین میزان اختلالات گفتار و زبان در دانش آموزان دوره ابتدایی مدارس شهرستان لنجان در سال1381

·                   مشخص کردن عوامل موثر بر شکل گیری یا عدم بو جود آمدن زخم بستر در بیماران بستری در بیمارستان های شهر اصفهان

·                   تعییین رابطه بین سن تثبیت برتری جانبی و سطح هوش کودکان 2-6 سال

·                   تعیین تاثیر بکارگیری توام ارتوز و تحریک الکتریکی کارکردی ( FES )بر پارامترهای راه رفتن و شاخص فیزیولوژیک ( PCI )در افراد مبتلابه پاراپلژی

·                   بررسی اثرات دو شیوه مختلف کاردرمانی در درمان پس از جراحی تاندونهای فلکسوری

 در گونه دوم" اهداف جزئی یا اختصاصی" تحقیق بیان می شود. این اهداف از تفسیم یا شکستن " هدف کلی" به اجزای کوچکتر بدست می آیند. اهداف جزئی راه رسیدن به  " هدف کلی" را قدم به قدم مشخص  می نماید.(مثال دوم : اهداف جزئی یا اختصاصی                        اهداف جزئی یا اختصاصی

عنوان تحقیق: بررسی میزان آگاهی جانبازان استفاده کننده از وسایل کمکی و اعضاء مصنوعی در مورد این وسایل

·                  هدف کلی : تعیین میزان آگاهی جانبازان استفاده کننده از وسایل کمکی و اعضاء مصنوعی در مورد این وسایل.

·                  اهداف جزئی: تعیین مشخصات جمعیت شناسی جامعه مورد مطالعه.

·                                    : تعیین مشخصات ارتوپدی فنی در مورد جامعه مورد مطالعه.

·                                    : تعیین میزان نمرات آگاهی جانبازان مورد مطالعه.

·                                    : تعیین رابطه بین نمرات آگاهی و متغیرهای جمعیت شناسی و ارتوپدی فنی.

مثال سوم: مثال سوم                 اهداف جزئی یا اختصاصی

عنوان تحقیق: بررسی عوامل موثر بر ایجاد یا عدم شکل گیری زخم تبر در مبتلایان به ضایعات نخاعی.

·                  هدف کلی: تعیین عوامل موثر بر ایجاد یا عدم شکل گیری زخم تبر در     مبتلایان به ضایعات نخاعی.

·                  اهداف جزئی: تعیین متغیرهای جمعیت شناسی در جامعه مورد مطالعه.

·                                    : تعیین مشخصات ضایعه در جامعه مورد مطالعه.

·                                    : مشخص میزان رابطه بین متغیرهای ضایعه و متغیرهای جمعیت شناسی.

 

 تنظیم اهداف چنانچه به خوبی صورت بپذیرد بر متمرکز ساختن مطالعه به جنبه های اساسی آن وجلوگیری کردن از جمع آوری اطلاعاتی که به آنها نیاز وجود ندارد، تاکید می کند.

چرا نوشتن اهداف مهم است و چه خصوصیاتی باید داشته باشند:تنظیم اهداف برای یک مطالعه تحقیقی باید بر اساس ملاکهای مشخص صورت پذیرد که مهمترین آنها عبارتند از:

·                  اهداف قابل حصول باشند. بدین شکل که مقصود و منظور محقق را بطور کامل برساند و توانایی سنجش موضوع را داشته باشد.

·                  اهداف صریح و روشن بیان شوند. هیچگونه ابهامی در هدف قابل قبول نیست باید مشخص شود که دقیقا چه چیزی باید اندازه گیری شود.

·                  اهداف باید قابل اندازه گیری باشند. تحقیق به روش علمی بر پایه اندازه گیری استواراست و بیان اهداف درقالب های قابل اندازه گیری کار مطاله را ساده تر می سازد.

توصیه می شودبه هنگام تنظیم اهداف اختصاصی ازالگوی ویژه ای استفاده نمائید:(مثال چهارم: مثال جهارم                  الگوی ویژه برای تنظیم اهداف

عنوان تحقیق:بررسی عوامل موثربراستفاده کم از کلینیکهای دانشکده علوم توانبخشی.

·                  هدف کلی: تعیین عوامل موثر بر استفاده کم از کلینیکهای دانشکده علوم توانبخشی.

·                  اهداف جزئی:

·                  مشخص نمودن الگوی استفاده از کلینیکهای دانشکده علوم توانبخشی. ( ارزش کمی )

·                  تعیین تغییرات احتمالی در میزان استفاده از کلینیک ها بر حسب فصل ، نوع کلینیک و... .  ( روشنگری مسئله)

·                  تعیین عواملی که در هنگام ارائه خدمات باعث جذب یا دفع بیماران می شود. ( علل احتمالی)

·                  مشخص کردن عوامل اجتماعی اقتصادی و فرهنگی موثر بر حضور بیماران. ( علل احتمالی)

·                  تهیه رهنمودهایی بر اساس نتایج مطالعه برای بهبود وضعیت مراجعه به کلینیک ها. ( هدف کاربردی در مورد نحوه بکارگیری نتایج)

·                   )

·                   هدف یا هدف هایی رابرای تعیین نمودن ارزش کمی موضوع انتخاب کرده و بنویسید.

·                   هدف یا هدف هایی را برای روشنگری در مورد موضوع انتخاب کرده و بنویسید.

·                   هدف یا هدف هایی را برای تعیین علل احتمالی موضوع بنویسید.

·                   در مطالعات کاربردی پیشنهاد می شود که یک هدف کاربردی در زمینه نحوه بکارگیری نتایج بنویسید.

 

·                  نحوه بیان اهداف موضوعی مهم در نوشتن طرح تحقیق است.اصول زیر می تواند بعنوان راهنما مورد استفاده قرار گیرند:

·                  اهداف رابا استفاده از افعال عملی که برای اندازه گیری و سنجش مناسب هستند بیان نمائید. (افعال مناسب مانند: تعیین کردن،مشخص نمودن ، مقایسه کردن و افعال نامناسب مانند: درک کردن ، فهمیدن ، اعتقاد داشتن و... )

·                   اهداف واقع بینانه بیان شوند که تحت شرایط کاری بتوان به آنها دست یافت.

·                   اهداف دقیقا از آنچه مطالعه برای آن انجام می شود به صورت منطقی پیروی می کند.

·                   اهداف به زبانی علمی، روشن ، صریح ودقیقا آنچه تصمیم به انجام آن داریم مشخص شود.

  منبع: دکتر محمد کمالی به نقل از سایت؛ www.mkamali.com

نوشته شده در تاریخ چهارشنبه 15 اردیبهشت 1389    | توسط: علی عبدالی    | طبقه بندی: روش تحقیق،     |
نظرات()